Ιαν 19

Η διεθνής ενεργειακή πολιτική μας, οι ΑΠΕ και το υδρογόνο - άρθρο στην εφημερίδα ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ

«Υπουργός ΔΕΗ». Αυτό νόμιζαν πολλοί ότι είμαι μέχρι τον Δεκέμβριο. Τότε που ήρθαν στο προσκήνιο της δημοσιότητας τα διεθνή ενεργειακά σχέδια, βασικά λόγω της έντασης με την Τουρκία. Η ΔΕΗ, βέβαια, παίρνει σταδιακά τον δρόμο της. Με την ενίσχυση της ρευστότητάς της, με τον νέο νόμο για την κατάργηση της μονιμότητας, με την απολιγνιτοποίηση, με το άνοιγμα στις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας. Και εμείς συνεχίζουμε, έχοντας μπροστά μας ένα βουνό ενεργειακών και περιβαλλοντικών προβλημάτων να αντιμετωπίσουμε. Από τη ΛΑΡΚΟ μέχρι τα απορρίμματα.

Στις 2 Ιανουαρίου, όμως, τα φώτα της δημοσιότητας έπεσαν στον αγωγό East Med. Σωστά; Σωστά. Είναι ένα φιλόδοξο διεθνές ενεργειακό σχέδιο που δεν είναι, όμως, απλώς μια απάντηση στην Τουρκία όπως νομίζουν ορισμένοι, αλλά κάτι ενταγμένο σε μια ευρύτερη στρατηγική της Ελλάδας. Μια στρατηγική με διεθνο-πολιτική, οικονομική, ενεργειακή και περιβαλλοντική διάσταση. Πριν από αυτό το σχέδιο είχαν προηγηθεί τον Οκτώβριο οι υπογραφές για την κατασκευή του αγωγού φυσικού αερίου Ελλάδας-Βουλγαρίας (IGB), με τα έργα να έχουν ήδη ξεκινήσει. Επιπλέον, τον Δεκέμβριο προχώρησε η συμμετοχή της ΔΕΠΑ στο ιδιωτικό έργο του σταθμού επαναεριοποίησης υγροποιημένου φυσικού αερίου (FSRU) στην Αλεξανδρούπολη, ο οποίος θα συνδεθεί με τον IGB για τη μεταφορά φυσικού αερίου στην κεντρική Ευρώπη. Καθώς το φυσικό αέριο θα είναι το καύσιμο-γέφυρα μέχρι τη μετάβαση σε μια απολύτως πράσινη ενεργειακή περίοδο, πρόκειται για δύο έργα που ενισχύουν σημαντικά τη γεωστρατηγική θέση της χώρας. Παράλληλα, είναι σταθερή η δέσμευση της Ελλάδας γα την ηλεκτρική υποθαλάσσια σύνδεση Κρήτης-Κύπρου-Ισραήλ. Ο αγωγός East Med –την κατασκευή του οποίου συνεχίζει να αμφισβητεί ο κ. Ερντογάν- δεν έχει μόνο γεωπολιτική σημασία (η ενέργεια ως καταλύτης για την ειρήνη και όχι ως αφορμή για εντάσεις), αλλά και μια πολύ ενδιαφέρουσα ενεργειακή και περιβαλλοντική διάσταση. Το φυσικό αέριο από το Ισραήλ και την Κύπρο –και, ποιος ξέρει, από την Ελλάδα αργότερα- αυξάνει τις επιλογές των Ευρωπαίων καταναλωτών, αλλά μπορεί να συνδυαστεί προνομιακά με τις εξελίξεις στις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας.

Είναι χαρακτηριστικό ότι στην ευρύτερη γειτονιά μας (Μέση Ανατολή και Βόρειος Αφρική), λόγω της αιολικής και -ακόμη περισσότερο- λόγω της ηλιακής ενέργειας, συντελούνται σημαντικές μεταβολές στην παραγωγή ενέργειας. Αυτό αφορά, φυσικά, τόσο στο Ισραήλ όσο και στην Αίγυπτο, που μπαίνουν δυναμικά στην αγορά των ΑΠΕ. Οι εξελίξεις αυτές συνδυάζονται με τεχνολογικές καινοτομίες όπως η παραγωγή υδρογόνου από ΑΠΕ. Μια τέτοια εξέλιξη αλλάζει τον χάρτη, καθώς θα οδηγούσε, ενδεχομένως συντομότερα από ότι φαντάζονται ορισμένοι, στη μεταφορά υδρογόνου προσμεμιγμένο με φυσικό αέριο από την Αίγυπτο και το Ισραήλ στην Ευρώπη.   

Αυτές οι εν εξελίξει καινοτομίες δεν θα καταστήσουν απλώς έναν αγωγό όπως ο East Med πιο "πράσινο" και συνεπώς πιο εύκολα "χρηματοδοτήσιμο". Θα διευρύνουν τη βάση ζήτησης αερίου και σε άλλους τομείς, όπως αυτόν των μεταφορών. Μια τέτοια προσέγγιση θα αλλάξει τον τρόπο αντίληψης αυτών των παραδοσιακών υποδομών ενέργειας για τις επόμενες γενιές και δεκαετίες, βελτιώνοντας την ανταγωνιστικότητα και ως εκ τούτου τη δυνατότητα υλοποίησής του στο άμεσο μέλλον. Η μετεξέλιξη αυτή είναι απαραίτητη προκειμένου η Ελλάδα να καταστεί ένας ενεργητικός και προνοητικός παίκτης, που θα αναδειχθεί σε αμφίδρομη γέφυρα ενεργειακών ροών, επενδύσεων και βέλτιστων τεχνολογικών εφαρμογών ανάμεσα στο ανατολικό άκρο της Μεσογείου και την κεντρική ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας. Το θεσμικό πλαίσιο που θα διευκολύνει και θα υποστηρίξει στην πράξη αυτή τη φιλόδοξη μετεξέλιξη βρίσκεται στην ευρωπαϊκή στρατηγική του Ευρωπαϊκού Green Deal και τη σταδιακή εμβάθυνση και ισχυροποίηση της στρατηγικής της Ε.Ε. για την Ενεργειακή Ένωση, αλλά δεν περιορίζεται εκεί. Οικοδομείται συστηματικά σε περιφερειακό επίπεδο μέσω πρωτοβουλιών όπως η σύσταση του οργανισμού East Med Gas Forum, το καταστατικό του οποίο μονόγραψα μαζί με τους υπουργούς πέντε άλλων κρατών στο Κάιρο την περασμένη Πέμπτη. 

Οι γεωπολιτικές και οικονομικές εξελίξεις που συντελούνται με ραγδαίους ρυθμούς επιβάλλουν αποφασιστικές κινήσεις: Την προληπτική και ενεργητική παρουσία της χώρας μας στην περιοχή του ευρύτερου στρατηγικού της ενδιαφέροντος. Όχι μόνο στο πλαίσιο της επιβεβλημένης αντίδρασής μας έναντι του τουρκικού αναθεωρητισμού, αλλά κυρίως στο πλαίσιο του οράματος που διαθέτει αυτή η κυβέρνηση για την Ελλάδα του αύριο. Μια Ελλάδα εξωστρεφή, παραγωγική και ισχυρή. Οι αγωγοί και συνολικά οι κινήσεις στη διεθνή ενεργειακή σκακιέρα δεν είναι μόνο γραμμές στον χάρτη. Έχουν κυρίως έντονη οικονομική, αλλά και περιβαλλοντική διάσταση.

Όπως έχουν εξελιχθεί τα πράγματα, εφαρμόζοντας, μια ενεργειακή πολιτική που απελευθερώνει τις δημιουργικές δυνάμεις στην Ελλάδα, αλλά και μια περιβαλλοντική πολιτική που εναρμονίζεται με το Ευρωπαϊκό Green Deal,  πετυχαίνουμε ταυτόχρονα τρεις στόχους: Λαμβάνουμε υπόψη την αγωνία των παιδιών μας για την κλιματική αλλαγή, αναπτύσσουμε την οικονομία μας και ενισχύουμε τη γεωστρατηγική θέση της Ελλάδας.

Δεκ 29

Επενδύσεις στην Ενέργεια με το βλέμμα στο Περιβάλλον - άρθρο στην εφημερίδα ΤΟ ΒΗΜΑ

Η προστασία του  Περιβάλλοντος δεν αποτελεί για την κυβέρνηση μία ξεχωριστή πολιτική, αλλά ένα φίλτρο από το οποίο περνούν όλες οι δημόσιες πολιτικές. Οικονομία και επενδύσεις, ενέργεια και υποδομές, όλες οι δράσεις πλέον πρέπει να αφήνουν έντονο περιβαλλοντικό αποτύπωμα και να απαντούν στις προκλήσεις της Κλιματικής Αλλαγής.

Η ανάγκη για μετάβαση σε ένα πράσινο ενεργειακό μοντέλο προϋποθέτει, άνοιγμα της αγοράς ενέργειας, αλλαγή του ενεργειακού μείγματος με αύξηση του ποσοστού της καθαρής ενέργειας, επενδύσεις στις ΑΠΕ και προσέλκυση ιδιωτικών κεφαλαίων στα δίκτυα διανομής φυσικού αερίου και ηλεκτρισμού για την επέκταση και τον εκσυγχρονισμό τους. Προς αυτή την κατεύθυνση κινούμαστε στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Το όφελος από αυτή την πολιτική δεν θα είναι μόνο περιβαλλοντικό, αλλά και οικονομικό καθώς η στροφή σε ένα βιώσιμο ενεργειακό μοντέλο θα δώσει κίνητρα για επενδύσεις στην καθαρή ενέργεια, και θα δημιουργήσει χώρο για καινοτόμες επιχειρηματικές δράσεις από τις οποίες θα προκύψουν χιλιάδες νέες ποιοτικές θέσεις εργασίας.  Στο επίκεντρο της επενδυτικής δραστηριότητας αναμένεται να βρεθούν και οι τομείς της διαχείρισης των απορριμμάτων, της  ενεργειακής απόδοσης και οι δράσεις ανακύκλωσης και κυκλικής οικονομίας. Το νέο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα που καταθέσαμε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή και αποτελεί τον οδικό χάρτη για την επίτευξη των παραπάνω στόχων, προβλέπει πράσινες ενεργειακές επενδύσεις 44 δις ευρώ μέχρι το 2030.

Στο ΥΠΕΝ από την πρώτη μέρα δείξαμε τις προθέσεις μας. Στην υπόθεση της ΔΕΗ, στόχος μας δεν ήταν μόνο να σώσουμε την εταιρεία, αλλά να περάσουμε από την χρεωκοπημένη ΔΕΗ, στην πράσινη ΔΕΗ. Εκτός από τα μέτρα ταμειακού χαρακτήρα του καλοκαιριού όπου καταφέραμε να κρατήσουμε την εταιρεία όρθια, προωθήσαμε και ρυθμίσεις για τον εκσυγχρονισμό της και τη μετάβαση στη μετά λιγνίτη εποχή.  Απελευθερώσαμε την εταιρεία από τα δεσμά του Δημοσίου, μέσω μέτρων που ενισχύουν την ανταγωνιστικότητά της όπως η κατάργηση της μονιμότητας για τους νεοεισερχόμενους υπαλλήλους και τα διευθυντικά στελέχη, η δυνατότητα της εταιρείας να κινείται ευέλικτα και ταχύτερα σε επίπεδο αποφάσεων για προσλήψεις και προμήθειες. Παράλληλα προχωράμε γρήγορα και αποφασιστικά στο κλείσιμο των εγκατεστημένων λιγνιτικών μονάδων της ΔΕΗ μέχρι το 2023 στο πλαίσιο της πλήρους απολιγνιτοποίησης της χώρας (μόνο η «Πτολεμαίδα 5» θα λειτουργεί μέχρι το 2028). Στόχος μας είναι η μετάβαση  στη μετά λιγνίτη εποχή για τις περιοχές της Δυτικής Μακεδονίας και της Μεγαλόπολης να γίνει με τρόπο δίκαιο και ομαλό. Για αυτό προβλέφθηκε η σύσταση διυπουργικής επιτροπής που θα εκπονήσει και θα παρουσιάσει στα μέσα του 2020 ένα σχέδιο  που θα περιλαμβάνει επενδυτικά και φορολογικά κίνητρα, αξιοποίηση των τοπικών φυσικών πόρων, στήριξη του αγροτικού και τουριστικού τομέα. 

Η αλλαγή του ενεργειακού μίγματος της χώρας και το άνοιγμα της αγοράς ενέργειας δημιουργεί ήδη, ένα μεγάλο επενδυτικό ενδιαφέρουν για τις ενεργειακές υποδομές και το κομμάτι των ΑΠΕ. Η απόσυρση των λιγνιτικών μονάδων δημιουργεί χώρο για υπερδιπλασιασμό των ΑΠΕ για αυτό και αναθεωρήσαμε το στόχο στο 35% έως το 2030 από το 18% που είναι σήμερα. Για να το πετύχουμε αυτό αναμορφώνουμε συνολικά το αδειοδοτικό πλαίσιο και ξεμπλοκάρουμε μία σειρά επενδύσεις που λίμναζαν στα συρτάρια για χρόνια. Στον τομέα των δικτύων για να προσελκύσουμε στρατηγικού χαρακτήρα επενδυτές προχωράμε στην ιδιωτικοποίηση του 49% του ΔΕΔΔΗΕ (με σημαντικά δικαιώματα μειοψηφίας), στην περαιτέρω ιδιωτικοποίηση του ΑΔΜΗΕ μέσα στο 2020, ενώ ξεκίνησε ήδη η πλήρης αποκρατικοποίηση της ΔΕΠΑ μέσω της πρόσκλησης εκδήλωσης ενδιαφέροντος για το 100% της εταιρείας ΔΕΠΑ Υποδομών.

Ξεχωριστό και πολύ σημαντικό κεφάλαιο είναι και οι επενδύσεις στον τομέα της διεθνούς ενεργειακής πολιτικής. Το πρόγραμμα εξόρυξης υδρογονανθράκων, η ολοκλήρωση των αγωγών φυσικού αερίου TAP και IGB, η συνεργασία με την Κύπρο και το Ισραήλ για τον αγωγό EastMed  καθως και οι νέες δρομολογημένες υποδομές εισαγωγής υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) σε Καβάλα και Αλεξανδρούπολη (FSRU), μετατρέπουν την χώρα σε ενεργειακή πύλη της Ευρώπης, ενισχύοντας την γεωστρατηγική της θέση και το διπλωματικό της κεφάλαιο.

Δέκα χρόνια κρίσης ήταν πολλά για την πατρίδα μας. Οι πολίτες μας έδωσαν την εντολή να γυρίσουμε σελίδα και να περάσουμε από την Ελλάδα της διανομής, στην Ελλάδα της παραγωγής πλούτου και ευκαιριών για όλους. Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας επιδιώκει να είναι βασικός αρωγός στην προσπάθεια της κυβέρνησης για βιώσιμη ανάπτυξη. Μία προσπάθεια που θα αποσκοπεί στη δημιουργία πολλών και ποιοτικών νέων θέσεων εργασίας με σεβασμό στο περιβάλλον και την ποιότητα ζωής.

Δεκ 24

Στην πρώτη γραμμή της μάχης κατά της κλιματικής αλλαγής - άρθρο στην εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΤΥΠΟΣ

Το 2019 ολόκληρος ο πλανήτης- με πρώτους τους νέους- έστρεψε την προσοχή του στο φαινόμενο της κλιματικής αλλαγής. Το ίδιο συνέβη και στην Ελλάδα. Η ελληνική κυβέρνηση δεν έμεινε απαθής. Είναι άλλωστε ένα ζήτημα που έχουμε κοντά στη καρδιά μας τόσο ο πρωθυπουργός, όσο και εγώ προσωπικά. Για αυτό εκπονήσαμε ένα σχέδιο το οποίο τοποθετεί την πράσινη ανάπτυξη και την προστασία του περιβάλλοντος γενικότερα στην κορυφή της ατζέντας μας. Αναφέρομαι στο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα. Το οποίο ανταποκρίνεται στο κάλεσμα της Πράσινης Συμφωνίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για μια κλιματικά ουδέτερη Ευρώπη το 2050.

Πρωτεύων στόχος μας είναι η πλήρης απολιγνιτοποίηση της Ελλάδας μέχρι το 2028: Οι λιγνιτικές μονάδες της ΔΕΗ- εκτός από μία που θα λειτουργεί έως το 2028- θα κλείσουν έως το 2023! Αυτό θα συμβεί φυσικά με ένα παράλληλο σχέδιο Δίκαιης Μετάβασης για τις περιοχές της χώρας που βασίζονται στο λιγνίτη.

Στην καθαρή ενέργεια στόχος μας είναι η αύξηση της διείσδυσης των ΑΠΕ στο ενεργειακό μείγμα της χώρας σε ποσοστό 35% από 17% σήμερα. Για να πετύχουμε αυτή τη μεγάλη άνοδο, δρομολογούμε στις αρχές του 2020 την απλοποίηση και την επιτάχυνση της αδειοδότησης έργων ΑΠΕ.

Στην εξοικονόμηση ενέργειας σχεδιάζουμε, όχι απλά τον τρίτο κύκλο του Εξοικονόμηση Κατ’ Οίκον, αλλά να δίνουμε 3,5 φορές παραπάνω κονδύλια για ενεργειακές αναβαθμίσεις σε σχέση με σήμερα! Είναι μια πολιτική περιβαλλοντική. Αλλά και μια πολιτική λαϊκή. Που αυξάνει την αξία του ακινήτου της ελληνικής οικογένειας.

Προωθούμε παράλληλα τη μετάβαση σε ένα μοντέλο κυκλικής οικονομίας. Στο οποίο κεντρική θέση έχουν η ολοκληρωμένη διαχείριση απορριμμάτων και η ανακύκλωση. Για αυτό επικαιροποιούμε μέσα στο 2020 τον Εθνικό Σχεδιασμό για τη Διαχείριση Αποβλήτων. Και επιδιώκουμε να είμαστε από τις πρώτες χώρες της ΕΕ που θα αποσύρει τα πλαστικά μιας χρήσης, ενσωματώνοντας τη σχετική ευρωπαϊκή οδηγία στο 1ο εξαμήνου του 2020.

Ολοκληρώνουμε τις ηλεκτρικές διασυνδέσεις της Κρήτης το 2020 και το 2023, των Κυκλάδων μέχρι το 2024 και όλων σχεδόν των υπόλοιπων νησιών μας μέχρι το 2030. Είναι ένα ζήτημα οικονομικό, πρωτίστως ωστόσο περιβαλλοντικό: Δεν έχουν θέση οι μονάδες μαζούτ σε νησιά απαράμιλλου κάλλους!

Φέρνουμε στις αρχές του 2020 νομοσχέδιο για την ηλεκτροκίνηση σε συνεργασία με τα υπουργεία Οικονομικών και Μεταφορών. Νομοσχέδιο που θα βασίζεται στις καλές ευρωπαϊκές πρακτικές. Ώστε η ηλεκτροκίνηση να γίνει μοχλός ανάπτυξης. Πάνω από όλα όμως για βελτιώσουμε την καθημερινότητά μας και την ποιότητα ζωής μας.

Τέλος, αντιμετωπίζουμε με νομοσχέδιό μας στις αρχές του νέου έτους την προβληματική λειτουργία των Φορέων Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών. Έτσι ώστε να καταστήσουμε τις περιοχές αυτές πρότυπα βιώσιμης ανάπτυξης. Και παράλληλα να προστατεύσουμε αποτελεσματικά τη μοναδική βιοποικιλότητα της πατρίδας μας!

Στην προστασία του περιβάλλοντος δεν έχουμε επιλογή. Πρέπει να προχωρήσουμε με ταχύτητα. Θεωρώ ωστόσο ότι θα πετύχουμε. Διότι, στο θέμα της διασφάλισης ενός καλύτερου κόσμου για τα παιδιά μας, βρισκόμαστε πιστεύω όλοι οι Έλληνες στην ίδια πλευρά!

Δεκ 20

2020: Χρονιά σταθμός για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη - άρθρο στην εφημερίδα ΝΑΥΤΕΜΠΟΡΙΚΗ

Με τις κινητοποιήσεις τους για το κλίμα, οι νέοι μας έδειξαν το δρόμο: Δεν μπορεί να υπάρξει μέλλον χωρίς βιώσιμη ανάπτυξη. Εμείς, ανταποκρινόμενοι στις ανησυχίες τους, δείξαμε και τις δικές μας ευαισθησίες στο νέο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα. Το οποίο πάει χέρι-χέρι με το Green Deal της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Και συμφιλιώνει την οικονομική ανάπτυξη με την προστασία του περιβάλλοντος προβλέποντας πράσινες επενδύσεις της τάξης των 44 δισ. ευρώ!

Πρώτος άξονας της ατζέντας μας για τη βιώσιμη ανάπτυξη είναι η πλήρης απολιγνιτοποίηση της Ελλάδας μέχρι το 2028. Και μάλιστα εμπροσθοβαρώς: Μόνο μία λιγνιτική μονάδα της ΔΕΗ θα λειτουργεί έως το 2028. Οι υπόλοιπες θα έχουν κλείσει έως το 2023! Υπογραμμίζω ωστόσο ότι αυτό θα συμβεί με ένα Σχέδιο Δίκαιης Μετάβασης για τους εργαζόμενους και τις περιοχές της χώρας που επηρεάζονται.

Με την απολιγνιτοποίηση συνδέεται και ο στόχος μας για την αισθητά μεγαλύτερη διείσδυση των ΑΠΕ: σε ποσοστό 35% μέχρι το 2030 από μόλις 17% σήμερα. Θα απαιτηθούν επομένως πάνω από 8.000 επιπλέον MW ΑΠΕ σε μια δεκαετία! Αυτό σημαίνει περισσότερες πράσινες επενδύσεις και θέσεις εργασίας.

Στην εξοικονόμηση ενέργειας αυξάνουμε 3,5 φορές πάνω τα κονδύλια που δίνονται για ενεργειακές αναβαθμίσεις! Με απευθείας ενισχύσεις, τραπεζικά δάνεια και φορολογικές εκπτώσεις. Αυτό είναι ένα καλό νέο για το περιβάλλον, για την οικοδομή, αλλά και για τους ιδιοκτήτες που θα δουν την αξία των ακινήτων τους να αυξάνεται!

Υιοθετούμε παράλληλα ένα μοντέλο κυκλικής οικονομίας με έμφαση στην ολοκληρωμένη διαχείριση των απορριμμάτων και την ανακύκλωση: Επικαιροποιούμε μέσα στο 2020 τον Εθνικό Σχεδιασμό για τη Διαχείριση Αποβλήτων, ενώ το πρώτο εξάμηνο του 2020 ενσωματώνουμε την ευρωπαϊκή οδηγία για την απόσυρση των πλαστικών μιας χρήσης.

Προχωράμε δυναμικά και με τις νησιωτικές ηλεκτρικές διασυνδέσεις. Θέλουμε η ηλεκτροδότηση των όμορφων νησιών μας να μην βασίζεται στο κοστοβόρο και ρυπογόνο μαζούτ. Στόχος μας είναι να έχουν διασυνδεθεί σχεδόν όλα τα νησιά μέχρι το 2030. Με τις διασυνδέσεις της Κρήτης να ολοκληρώνονται το 2020 και το 2023 και αυτές των Κυκλάδων μέχρι το 2024.

Στην ηλεκτροκίνηση φέρνουμε τους επόμενους μήνες τα 3 συναρμόδια υπουργεία (Οικονομικών, Μεταφορών και Περιβάλλοντος) νομοσχέδιο που θα βασίζεται στις βέλτιστες ευρωπαϊκές πρακτικές. Η ηλεκτροκίνηση θα αναβαθμίσει την ποιότητα ζωής μας, αλλά θα γίνει και καταλύτης για την ανάπτυξη. Στόχος μας για το 2030 είναι, 1 στα 3 καινούρια αυτοκίνητα να είναι ηλεκτροκίνητο.

Κλείνοντας, κεντρική θέση στην πολιτική μας κατέχει η προστασία της βιοποικιλότητας. Στις αρχές του 2020 θα παρουσιάσουμε τη νέα “αρχιτεκτονική” του συστήματος διαχείρισης προστατευόμενων περιοχών της χώρας. Μια αρχιτεκτονική που θα ενισχύει την προστασία αυτών των περιοχών και θα τους δίνει παράλληλα τη δυνατότητα βιώσιμης ανάπτυξης.

Αποδεικνύουμε ότι ήμασταν έτοιμοι και στην πολιτική μας για το περιβάλλον. Στόχος μας για το 2020 είναι να γίνει η Ελλάδα παράδειγμα προς μίμηση ενός πράσινου αναπτυξιακού μοντέλου. Το χρωστάμε πάνω από όλα στα παιδιά μας!

Δεκ 1

Μία συνολική και σύγχρονη ρύθμιση για τα αυθαίρετα

Μετά τους δύο νόμους- τον 4178 του 2013 και τον 4495 του 2017- για τα αυθαίρετα, τα Μέσα Ενημέρωσης περίμεναν να σεβαστώ το έθιμο και να δώσω ακόμη μια εξάμηνη παράταση στην τακτοποίηση αυθαιρέτων. Θεώρησα ωστόσο ότι δεν θα έπρεπε να είμαι ο υπουργός των παρατάσεων! Και για αυτό το λόγο αποφασίσαμε να προχωρήσουμε σε μια πιο σφαιρική και ολοκληρωμένη ρύθμιση στα αυθαίρετα, λαμβάνοντας υπόψη φυσικά τις προβλέψεις αυτών των δύο νόμων και τη νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας, αλλά επιχειρώντας παράλληλα να δημιουργήσουμε ένα σαφές, κατανοητό και δίκαιο για όλους καθεστώς.

 

Η ρύθμιση έχει τα εξής χαρακτηριστικά: Δεν είναι εξάμηνης, αλλά πενταετούς διάρκειας. Δεν βάζει όλους στο ίδιο τσουβάλι. Όσοι έχουν αυθαίρετα με βαριές αυθαιρεσίες, δεν θα έχουν 5 χρόνια στη διάθεσή τους, αλλά μόνο 7 μήνες για να τα τακτοποιήσουν. Όσοι καθυστερούν να τακτοποιήσουν τα αυθαίρετά τους, θα πληρώνουν περισσότερα. Και ταυτόχρονα η ρύθμιση των αυθαιρέτων θα συνδυάζεται με την εισαγωγή της ηλεκτρονικής ταυτότητας που βοηθάει τόσο το κράτος όσο και τους ιδιοκτήτες να βάλουν μια τάξη στα ακίνητα, κάτι που ειδικά για τους ιδιοκτήτες σημαίνει και μια αύξηση της αξίας της ιδιοκτησίας τους.

 

Η συνολική αυτή ρύθμιση για τα αυθαίρετα έχει δύο χρονικά στάδια. Πιο συγκεκριμένα:

 

Το πρώτο στάδιο εκτείνεται μέχρι το τέλος του Ιουνίου του 2020. Τι μπορεί να συμβεί σε αυτό το χρονικό διάστημα; Μπορούν να τακτοποιούνται τα αυθαίρετα με βάση τα οριζόμενα από τους νόμους που προανέφερα του 2013 και του 2017. Με μια διαφορά: η ρύθμιση για τις βαριές αυθαιρεσίες (κατηγορίας 5) θα είναι η τελευταία. Δεν θα υπάρξει δυνατότητα για ανάλογη ρύθμιση για αυτά τα αυθαίρετα από τον Ιούλιο του 2020 και μετά.

 

Δεύτερο στάδιο: Η ρύθμιση για τις υπόλοιπες 4 κατηγορίες (πιο ελαφριές παραβάσεις) από τον Ιούνιο του 2020 και μετά, θα είναι πενταετίας και θα διέπεται από τρεις συγκεκριμένους κανόνες.

 

Κανόνας πρώτος: Κρατάμε σταθερή την κόκκινη γραμμή του 2011. Αυτό σημαίνει ότι μόνο όσα αυθαίρετα χτίστηκαν μέχρι το 2011 θα έχουν τη δυνατότητα να νομιμοποιηθούν. Αυτές είναι άλλωστε και οι προβλέψεις των ισχυόντων νόμων, όπως και του Συμβουλίου της Επικρατείας, τις οποίες σεβόμαστε απόλυτα.

 

Κανόνας δεύτερος: Συνδέεται από εδώ και πέρα η τακτοποίηση των αυθαιρέτων με την έκδοση ηλεκτρονικής ταυτότητας του κτιρίου ή της ιδιοκτησίας. Η ηλεκτρονική ταυτότητα θα είναι ουσιαστικά μία ηλεκτρονική δήλωση που θα περιέχει τα στοιχεία που αφορούν ένα ακίνητο. Θα γνωρίζουν με αυτόν τον τρόπο όλοι οι ενδιαφερόμενοι- οι ιδιοκτήτες, οι μελλοντικοί αγοραστές, αλλά και το κράτος- όλα όσα αφορούν την ιδιοκτησία την οποία μεταβιβάζουν, κληρονομούν ή για την οποία γίνεται μια δικαιοπραξία. Ενεργοποιώντας την ηλεκτρονική ταυτότητα- ένα μηχανισμό που είχε προβλεφθεί εδώ και χρόνια αλλά παρέμενε ανενεργός- αυξάνουμε τη διαφάνεια και μειώνουμε τη γραφειοκρατία. Προσοχή όμως: Εδώ, η μέχρι σήμερα ισχύουσα νομοθεσία τροποποιείται και πλέον μιλάμε και για διηρημένη οριζόντια ιδιοκτησία. Δηλαδή, με απλά λόγια, θα μπορεί να εκδίδεται και ηλεκτρονική ταυτότητα διαμερίσματος. Για να μην επιβαρύνεται ο όποιος μεμονωμένος ιδιοκτήτης με την τακτοποίηση ολόκληρης της πολυκατοικίας. Είναι μια λύση την οποία αποδέχτηκαν τόσο το ΤΕΕ, όσο και η ΠΟΜΙΔΑ. Ενώ η λύση για τους κοινόχρηστους χώρους παραπέμπεται σε υπουργική απόφαση.

 

Κανόνας τρίτος: Όποιος καθυστερήσει να τακτοποιήσει την αυθαίρετη ιδιοκτησία του και μετά τη νέα παράταση που δίνουμε μέχρι τον Ιούνιο του 2020, θα πληρώσει περισσότερα χρήματα. Συγκεκριμένα, όποιος προβεί σε τακτοποίηση μετά τον Ιούνιο του 2020, θα καταβάλει 20% περισσότερα χρήματα για την τακτοποίησή του. Ενώ για κάθε χρόνο περαιτέρω καθυστερήσεων θα καταβάλλει ένα επιπλέον 5%.

 

Αναγνωρίζω ότι οι ρυθμίσεις αυτές είναι σε μεγάλο βαθμό ρυθμίσεις ανάγκης. Ρυθμίσεις που ακολουθώντας το πνεύμα των νόμων του 2013 και του 2017 αναγνωρίζουν την όχι ιδιαίτερα ευχάριστη πολεοδομική ιδιαιτερότητα της χώρας και επιχειρούν να βρουν λύσεις για το ζήτημα των αυθαιρέτων μέσα στο πλαίσιο του Συντάγματος. Είναι όμως και ρυθμίσεις οι οποίες επιδιώκουν να βάλουν πράγματι ένα τέλος στο καθεστώς των συνεχών παρατάσεων και της συνεχούς αβεβαιότητας. Άμεσο τέλος με τα βαριά αυθαίρετα μέχρι το τέλος Ιουνίου του 2020. Οριστικό τέλος και για όλες τις υπόλοιπες κατηγορίες με χρηματικά αντικίνητρα μάλιστα για όσους καθυστερούν να τακτοποιήσουν το ακίνητό τους. Η ρύθμιση όμως αυτή έχει και ένα έντονο χρώμα εκσυγχρονισμού με την εισαγωγή της ηλεκτρονικής ταυτότητας του κτιρίου έτσι ώστε- και από αυτή την άποψη- να μπει μια κάποια τάξη σε ένα μεγάλο πρόβλημα που ταλαιπωρεί την ελληνική κοινωνία εδώ και πολλές δεκαετίες.