Ακρίβεια και ελλιπής προστασία καταναλωτή

    Εκτύπωση Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο
Κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, αφού ευχηθώ «καλή δουλειά και καλή επιτυχία» στον κ. Ρόβλια και φυσικά στον κ. Χρυσοχοΐδη –το χρειάζεται ο τόπος, ιδιαίτερα αυτές τις κρίσιμες ώρες- θα μου επιτρέψετε να ξεκινήσω κάπως ανορθόδοξα, όχι με αυτά που θα έλεγα εγώ, αλλά με αυτά που έλεγε το ΠΑΣΟΚ όχι μόνο προεκλογικά, αλλά και μετεκλογικά για το μεγάλο θέμα της ακρίβειας.

Το Σεπτέμβριο του 2009 ο αρμόδιος τότε τομεάρχης του ΠΑΣΟΚ για τα θέματα ανάπτυξης κ. Χρυσοχοΐδης δήλωνε πως οι τιμές σε πολλά προϊόντα ευρείας κατανάλωσης είναι δυνατόν να μειωθούν από 5% έως και 10% άμεσα. Είναι κάτι που το υπενθύμισα στις προγραμματικές δηλώσεις της Κυβέρνησης από αυτό εδώ το Βήμα.

Και τότε ο κ. Χρυσοχοΐδης εδώ, στη Βουλή των Ελλήνων, στις 18 Οκτωβρίου του 2009 μου είχε απαντήσει ότι οι τιμές θα πέσουν και θα πέσουν γιατί το επίπεδο τιμών στη χώρα είναι τουλάχιστον 10% παραπάνω από αυτό που πρέπει.
Έχω εδώ το απόσπασμα από τα Πρακτικά της Βουλής και το καταθέτω. 

Το ερώτημα, λοιπόν, το οποίο γεννάται είναι γιατί οι τιμές, κύριε Υπουργέ, εν τω μεταξύ δεν έπεσαν. Τι σας εμπόδισε; Η Νέα Δημοκρατία ήταν στην αντιπολίτευση. Εσείς όχι μόνο προεκλογικά, αλλά και μετεκλογικά είχατε διακηρύξει –σας διάβασα τα σχετικά αποσπάσματα- ότι θα είχαμε μείωση των τιμών στα βασικά καταναλωτικά αγαθά και μάλιστα της τάξεως του 10%!
Και εδώ όχι μόνο αυτό δεν συνέβη, αλλά από τιμάριθμο 1% που είχαμε πέρυσι, είμαστε πια πρωταθλητές Ευρώπης με 5,6%! Οι εξαγγελίες, λοιπόν, για μείωση των τιμών τείνουν να γίνουν ένα ακόμα πικρό ανέκδοτο μετά το πασίγνωστο «λεφτά υπάρχουν».

Και σε αυτό οφείλετε να δώσετε μια ξεκάθαρη απάντηση. Ποια αξιοπιστία διαθέτετε ως Κυβέρνηση και ως πολιτική ηγεσία, όταν μας λέγατε και πρόσφατα –επαναλαμβάνω- και μετά τις εκλογές πως θα πέσουν οι τιμές; Και οι τιμές δεν έπεσαν! Τι σας εμποδίζει ακριβώς; Τι σας εμποδίζει;

Ποιος ευθύνεται, αλήθεια, που οι αρμόδιοι Υπουργοί αντί να αντιμετωπίσουν την υπέρμετρη αύξηση της ακρίβειας, του πληθωρισμού, προτίμησαν να επιρρίπτουν τις ευθύνες ο ένας στον άλλον;

Το καλοκαίρι βλέπαμε κύκλους του Υπουργείου Οικονομικών να επιρρίπτουν την ευθύνη για την ακρίβεια στο Υπουργείο Ανάπτυξης –το τότε Υπουργείο Οικονομίας- λόγω στρεβλώσεων στην αγορά και το Υπουργείο Οικονομίας με επίσημη έκθεση που είναι αναρτημένη στο site να λέει πως δεν ευθύνεται το Υπουργείο Οικονομίας, αλλά ευθύνονται οι αυξήσεις στο Φ.Π.Α. στο ειδικό τέλος για τα καύσιμα κ.λπ.

Όμως, ενώ αυτά συνέβαιναν το καλοκαίρι, το Μάιο και τα δύο Υπουργεία μαζί είχαν προσυπογράψει το μνημόνιο, το οποίο έλεγε για πληθωρισμό, για τιμάριθμο 1,9% μέχρι το τέλος του χρόνου και από το 1,9%, πήγε –επαναλαμβάνω- στο 5,6%.
Η καταπολέμηση της ακρίβειας, η καλύτερη εποπτεία της αγοράς παραμένουν βασικά αυτή την ώρα στα λόγια. Εδώ και έντεκα μήνες οι πράξεις της Κυβέρνησης δείχνουν ότι τα περισσότερα μέτρα που σκόπευε να λάβει –έτσι όπως τουλάχιστον τα είχατε περιγράψει προεκλογικά- έμειναν στα χαρτιά και τα λιγοστά τα οποία ελήφθησαν, δεν έχουν αποδώσει.

Είναι εδώ η πραγματικότητα, είναι εδώ το καλάθι της νοικοκυράς για να μας το υπενθυμίζει κάθε μέρα. Εδώ και ένα χρόνο η Κυβέρνηση δεν έχει πάρει κάποια ουσιαστική πρωτοβουλία με τους φορείς της αγοράς με χειροπιαστά αποτελέσματα, έτσι ώστε να υπάρξει μια άτυπη έστω συνεννόηση, μια υπενθύμιση από την πλευρά της Κυβέρνησης του εθνικού καθήκοντος όλων για αυτοσυγκράτηση τώρα στην περίοδο της κρίσης.

Εμείς το κάναμε. Υπήρχαν αποτελέσματα πέρυσι, όταν ήδη είχε ξεσπάσει η μεγάλη τραπεζική κρίση από το φθινόπωρο του 2008 με επιπτώσεις στην ελληνική οικονομία. Προχωρήσαμε σε συνεννόηση με φορείς της αγοράς και είχαμε δημοσιοποιημένα, επίσημα, μη αμφισβητούμενα αποτελέσματα. Σε 160 βασικά είδη είχαμε, μικρές μεν, αλλά μειώσεις τιμών. Το ίδιο συνέβη στην αγορά του γάλακτος, όπου είχαμε πτώση της τιμής του γάλακτος στα σούπερ μάρκετ από 1,30  περίπου το λίτρο στο 1 ευρώ.

Η προηγούμενη πολιτική ηγεσία του Υπουργείου ανακοίνωσε ότι θα έπαιρνε τέτοιες πρωτοβουλίες, αυτό όμως έμεινε στη σφαίρα της θεωρίας.

Ακόμη χειρότερα προφανώς είναι τα πράγματα στην αγορά των καυσίμων. Στην αγορά των καυσίμων και τι δεν είχαμε ακούσει. Πόσες συνεντεύξεις και πόσες ανακοινώσεις δεν είχε κάνει το ΠΑΣΟΚ ως Αντιπολίτευση για το πρόβλημα των τιμών στα καύσιμα.

Δεν θα σταθώ στο ότι εμείς περάσαμε ένα νόμο -που νομίζω τον ψηφίσατε πέρυσι το καλοκαίρι- ο οποίος προέβλεπε όχι μόνο ελέγχους νοθείας, αλλά και κοστολογικούς ελέγχους σε όλα τα στάδια της εμπορίας, σφράγιση εγκαταστάσεων σε περίπτωση υποτροπής και δυνατότητα πρόσβασης τρίτων σε εγκαταστάσεις αποθήκευσης καυσίμων κυρίως στα νησιά, για να υπάρχει καλύτερος ανταγωνισμός. Αυτό το νόμο είτε τον έχετε εφαρμόσει πλημμελώς είτε δεν τον έχετε εφαρμόσει καθόλου. Δεν θα σταθώ σε αυτό.

Θα σταθώ πως εσείς που δεν ήσαστε καθόλου ικανοποιημένοι πέρυσι που η Ελλάδα ήταν η ένατη φθηνότερη χώρα στις 27 της Ευρωπαϊκής Ένωσης στα καύσιμα, τώρα προφανώς είστε ικανοποιημένοι που η Ελλάδα είναι ή η πρώτη ή η δεύτερη ακριβότερη χώρα. Και γι’ αυτό πρέπει κάποια στιγμή να δοθούν εξηγήσεις. Δεν είναι δυνατόν να εφαρμόζεται αυτή η πολιτική και να έχετε πάντα δίκιο και πριν από τις εκλογές και μετά τις εκλογές. Δεν γίνεται, κύριε Υπουργέ.

Αυτή την ώρα ο καταναλωτής πληρώνει τα καύσιμα 50% ακριβότερα από πέρυσι. Εσείς, είδαμε να έχετε μια μόνη αντίδραση τώρα με την απεργία των φορτηγών βυτιοφόρων. Επιβάλλατε τη Δευτέρα πλαφόν, την Τρίτη διέρρευσε ότι θα αναπροσαρμόσετε το πλαφόν προς τα πάνω και την Τετάρτη αποσύρατε το πλαφόν. Αυτό δεν λέγεται πολιτική, λέγεται τραγέλαφος. Λυπάμαι που χρησιμοποιώ αυτή την έκφραση, αλλά δεν μπορώ να μιλήσω διαφορετικά.
Επίσης, ανεξήγητη είναι τουλάχιστον η πολιτική σας σχετικά με τη ΔΕΗ. Δεν ήταν μόνο οι προεκλογικές σας υποσχέσεις ότι θα μείνουν σταθερά όλα τα τιμολόγια των ΔΕΚΟ. Ήταν και οι μετεκλογικές διακηρύξεις και σε πολλές και διαφορετικές περιπτώσεις και δια στόματος νομίζω του ίδιου του Πρωθυπουργού, ότι θα παγώσουν όλα τα τιμολόγια των ΔΕΚΟ. Το ότι αυξάνονται τα οικιακά τιμολόγια για τη μέση οικογένεια κατά 13,8%, είναι πάγωμα; Εκτός και αν είναι στην πασοκική διάλεκτο και δεν το έχουμε αντιληφθεί εμείς ακόμα.

Θέλετε να προχωρήσω περαιτέρω; Να πάμε στις ενδοομιλικές συναλλαγές, στο transfer pricing, τις συναλλαγές, δηλαδή, που γίνονται μεταξύ πολυεθνικών ομίλων και οι οποίες στην Ελλάδα ανεβάζουν τεχνητά τις τιμές του ίδιου προϊόντος, που σε κάποια άλλη χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι φθηνότερο.

Η μέχρι πρότινος αρμόδια Υπουργός, η κυρία Κατσέλη, δήλωνε σε τηλεοπτικό κανάλι το Μάιο του 2010 -και έχω εδώ το απόσπασμα της συνέντευξης και θα το καταθέσω στα Πρακτικά- ότι «όσον αφορά τις ενδοομιλικές συναλλαγές προωθήσαμε με πολύ θεαματικά ήδη αποτελέσματα μια σειρά παρεμβάσεων για την εφαρμογή του νόμου».

Ποια είναι αυτά τα θεαματικά αποτελέσματα, κύριε Υπουργέ, τα οποία εμείς δεν τα έχουμε αντιληφθεί; Πού είναι τόσο καλά κρυμμένα αυτά τα θεαματικά αποτελέσματα για τις ενδοομιλικές συναλλαγές, έτσι ώστε τελικώς ο κ. Χρυσοχοΐδης, που διαδέχθηκε την κυρία Κατσέλη, να λέει ότι ένας από τους βασικούς του στόχους θα είναι να αντιμετωπίσει το ζήτημα αυτό; Δεν μπορεί να ισχύουν και τα δύο: Ή η κυρία Κατσέλη έχει δίκιο, που λέει ότι έχετε θεαματικά αποτελέσματα, ή ο κ. Χρυσοχοΐδης, που λέει ότι θα ξεκινήσει τώρα τη μάχη για τις ενδοομιλικές συναλλαγές.

Εμείς έχουμε υπενθυμίσει εδώ και πολλούς μήνες ότι υπάρχουν δύο νόμοι για το συγκεκριμένο θέμα, που ψηφίστηκαν το 2008 και το 2009 και σας έχουμε καλέσει να τους εφαρμόσετε τους νόμους, να ενισχύσετε την Υπηρεσία Εποπτείας της Αγοράς, που έχει την αρμοδιότητα ελέγχου των τιμών, όπου προβλέπονταν μετατάξεις τις οποίες δεν έχετε προχωρήσει. Ούτε τις μετατάξεις δεν έχετε προχωρήσει! Να προχωρήσετε σε συνεργασία με εξωτερικούς συνεργάτες της ΥΠΕΑ, της Υπηρεσίας Εποπτείας της Αγοράς και να δημιουργηθεί διυπουργική ομάδα συντονισμού μεταξύ του Υπουργείου Οικονομικών και του Υπουργείου Ανάπτυξης γι’ αυτό το συγκεκριμένο θέμα.

Όμως, ενώ έχετε ξεκινήσει να συγκεντρώνετε κάποιους φακέλους με βάση τις προβλέψεις των νόμων, η επεξεργασία είναι περίπου στο μηδέν και χωρίς κάποιο χειροπιαστό αποτέλεσμα.

Να πάω στην Επιτροπή Ανταγωνισμού; Υπάρχει εδώ μια σειρά από δηλώσεις πάλι σε σχέση με τα περίφημα καρτέλ και την αντιμετώπισή τους από την Επιτροπή Ανταγωνισμού. Ξέρουμε ότι η Επιτροπή Ανταγωνισμού με τον καινούργιο νόμο που πέρασε πέρυσι λειτουργεί σε τμήματα και με μεγαλύτερη ταχύτητα και μπορεί να έχει καλύτερα αποτελέσματα από τα ήδη αρκετά ικανοποιητικά αποτελέσματα που είχε στο παρελθόν, τουλάχιστον σε σχέση με μια δεκαετία πριν. Δεν λέω ότι τα πράγματα είναι άψογα, αλλά λέω ότι υπήρξε μια σχετική πρόοδος.

Πάλι εδώ έχω δηλώσεις της κυρίας Κατσέλη που λέει ότι «αναβαθμίζουμε τάχιστα τους μηχανισμούς για την ουσιαστική πρόληψη και αντιμετώπιση των καρτέλ, που σε στρατηγικούς κλάδους της ελληνικής οικονομίας διαμορφώνουν το επίπεδο την τιμών σε απαράδεκτα υψηλά επίπεδα». Καταθέτω και αυτή τη δήλωση στα Πρακτικά.

Υπάρχουν δεκάδες τέτοιες δηλώσεις που αναφέρονται οι αρμόδιοι Υπουργοί στα καρτέλ, που καταγγέλλουν τα καρτέλ.

Ξεχνούν, όμως, κάτι, κύριε Υπουργέ, ότι έχουν αρμοδιότητα οι ίδιοι, με βάση τους νόμους, να κατονομάζουν τα καρτέλ και να τα παραπέμπουν στην Επιτροπή Ανταγωνισμού, με εξαίρεση την περίπτωση του ψωμιού το καλοκαίρι.

Ποια άλλη καταγγελία έγινε; Ποιο καρτέλ παρεπέμφθη στην αγορά; Δεν είστε δημοσιογράφοι, δεν είστε σχολιαστές της πραγματικότητας. Είστε Υπουργοί. Οφείλετε, λοιπόν, όταν λέτε ότι υπάρχουν καρτέλ, να τα κατονομάζετε και να παραπέμπετε στην Επιτροπή Ανταγωνισμού όλες αυτές τις υποθέσεις.

Και τελειώνω, γιατί ο χρόνος μου έχει τελειώσει εδώ και κάμποση ώρα, με το τελευταίο επίτευγμα της Κυβέρνησης σε σχέση με τη Γενική Γραμματεία Καταναλωτή. Η Γενική Γραμματεία Καταναλωτή είναι πολύ συγγενής οργανισμός προφανώς με τη Γενική Γραμματεία Εμπορίου. Από της συστάσεώς της ήταν στο Υπουργείο Εμπορίου, στο δικό σας Υπουργείο.

Διερωτώμαι ειλικρινά, κύριε Υπουργέ: Ποια διδάγματα πολιτικής οδήγησαν τον Πρωθυπουργό να αποφασίσει ότι είναι καλύτερο να φύγει μαζί με την κυρία Κατσέλη η Γενική Γραμματεία Καταναλωτή από το Υπουργείο Εμπορίου και να πάει στο Υπουργείο Εργασίας μαζί με τα ασφαλιστικά ταμεία; Τι ακριβώς στο μυαλό του Πρωθυπουργού πρυτάνευσε, ώστε να πιστέψει ότι έτσι θα υπάρχει καλύτερος συντονισμός για την μάχη εναντίον της ακρίβειας και για την προστασία του καταναλωτή; Ποια είναι η προστιθέμενη αξία απ’ αυτή τη σοφή πολιτική απόφαση;

Πραγματικά, επειδή εμείς δεν μπορούμε να το αντιληφθούμε ακριβώς, θα ήταν ιδιαίτερα διαφωτιστική η εξήγηση της αποφάσεως του Πρωθυπουργού από εσάς, έτσι ώστε και το Σώμα να καταστεί σοφότερο. Εμάς απλώς θέλω να μας επιτραπεί να ανησυχούμε μαζί με τους Έλληνες καταναλωτές. Βεβαίως, ξέρουμε ότι δεν υπάρχουν μαγικές λύσεις, αλλά ξέρουμε πως η πολιτική της Κυβέρνησης δεν είναι λύση. Επιτείνει ακόμη περισσότερο το πρόβλημα στο θέμα της ακρίβειας.

Σας ευχαριστώ πολύ.